ประเพณีผีกระจาด ผีคุ้มครองเด็ก

ประเพณีทำบุญผีกระจาด เป็นประเพณีของครอบครัวที่นับถือผีกระจาด แม้จะแยกย้ายกันไปอยู่ที่อื่นๆ แต่ความเชื่อถือและการนับถือผีกระจาดยังคงอยู่ โดยเชื่อว่าเด็กคนใดเมื่อเติบโตขึ้นแล้วไม่ทำบุญผีกระจาด จะต้องมีอันเป็นไป ไม่สมประกอบ ประสบเหตุเภทภัยต่างๆ ชีวิตมีแต่เคราะห์ร้าย ดังนั้นพ่อแม่จึงต้องทำบุญผีกระจาดให้กับลูกคนโตของครอบครัว ผีกระจาดเป็นผีที่มีอำนาจกว่าผีอื่นๆ เมื่อใครยอมรับนับถือผีกระจาดแล้ว ต้องหยุดนับถือผีของตนที่เคยนับถือมา เช่น ผีหม้อ ผีไก่ เป็นต้น ประเพณีทำบุญผีกระจาด เป็นประเพณีเกี่ยวกับความเชื่อถือในการพิทักษ์เด็ก ทำให้เกิดความรักถิ่นกำเนิดวงศ์วานว่านเครือ ทำให้เด็กได้รับพุทธศาสนาเข้าสู่ตนเองโดยการตักบาตร ถวายอาหาร รับศีลรับพรพระ ซึ่งเป็นมงคลต่อเด็กในความก้าวหน้า เป็นหัวหน้าที่ดีของครอบครัวและเป็นพลเรือนที่ดีของประเทศชาติต่อไปในอนาคต

กำหนดงานประเพณีนี้จะจัดขึ้นก็ต่อเมื่อลูกคนแรก (ลูกคนโต) ของครอบครัวมีวัยราวๆ 2 ขวบครึ่งเป็นต้นไป หรือโตจนสามารถเดินวิ่ง และจับทัพพีตักบาตรได้ พ่อแม่จึงกำหนดงานทำบุญผีกระจาดขึ้น เมื่อพ่อแม่กำหนดวันทำบุญผีกระจาดเป็นที่แน่ๆแล้ว ก็จะเชื้อเชิญแม่ผีสามคนจากสามหมู่บ้านในตำบลบางกระบือ (คือยายหมา ดาวหาง, ยายจำรัส คุ้มหมู และยายสง่า สวยเอี่ยม) และนิมนต์พระสงฆ์ 5 รูปจากวัดใกล้บ้าน ต่อจากนั้นแจ้งกำหนดงานให้ญาติพี่น้องและเพื่อนบ้านทราบ บางงานอาจรวมทำบุญหลายๆ ครอบครัว ในคราวเดียวก็ได้ ก่อนวันงานต้องเตรียม

“ตาเฉลว” 5 ใบ คือ กระจาดสานด้วยไม้ไผ่เป็นตาโปร่งๆ บริเวณปากกระจาดสานเป็นลายกลีบบัวปากพาน 5 กลีบ และเติมแต่งด้วยกระดาษสี
ธงกระดาษสี ใช้ปักที่ตาเฉลว และแต่ละธงติดสตางค์ตามศรัทธา
สิ่งของที่ต้องใส่ในตาเฉลว 3 อย่าง คือ ขนมกง มะพร้าวอ่อน และกล้วย

ในวันงานเมื่อญาติพี่น้องและเพื่อนบ้านมาพร้อมกัน เจ้าภาพ (พ่อแม่ของเด็ก) จุดธูปเทียนไหว้พระ พระภิกษุสงฆ์เจริญพระพุทธมนต์ ในระหว่างนี้พ่อแม่ของเด็กจะจัดขันข้าวไว้ให้ลูกตักชาย เมื่อพระสงฆ์เจริญพระพุทธมนต์เสร็จ เจ้าภาพถวายภัตตาหาร หลังจากนี้พระสงฆ์ให้พรและทำพิธีกรวดน้ำ เจ้าภาพจึงนำกระจาด (ตาเฉลว) ทั้ง 5 ใบ มาวางไว้หน้าพระสงฆ์ เจ้าภาพจึงมอบกระจาดให้ศิษย์วัดต่อไป

%d bloggers like this: